Ένα τραγικό γεγονός που δεν μπορεί να ιδωθεί ως «ατομική υπόθεση»

 

                                                           Φωτό: Pinterest

Η αυτοχειρία του 52χρονου κτηνοτρόφου στη Βροντού Πιερίας δεν είναι ένα απλό, μεμονωμένο περιστατικό. Είναι ένα κραυγαλέο κοινωνικό και πολιτικό γεγονός, που φωτίζει με τον πιο σκληρό τρόπο τα αδιέξοδα της ελληνικής υπαίθρου και τις τεράστιες ευθύνες της πολιτείας απέναντι στους ανθρώπους της πρωτογενούς παραγωγής.

Όταν ένας άνθρωπος χάνει μέσα σε λίγες ώρες το σύνολο του ζωικού του κεφαλαίου –δηλαδή τον κόπο μιας ζωής, την επαγγελματική του ταυτότητα και το μοναδικό του εισόδημα– και αφήνεται ουσιαστικά χωρίς άμεση οικονομική και ψυχολογική στήριξη, τότε το πρόβλημα δεν είναι ατομικό. Είναι  κοινωνικό και κρατικό.

Η οικονομική καταστροφή ως ψυχολογική εξόντωση

Η υποχρεωτική θανάτωση περίπου 1.000 προβάτων λόγω της ευλογιάς δεν ισοδυναμεί απλώς με μια ζημιά. Ισοδυναμεί με πλήρη επαγγελματική και κοινωνική κατάρρευση. Για έναν κτηνοτρόφο της επαρχίας, το κοπάδι δεν είναι «περιουσιακό στοιχείο», αλλά προέκταση της ζωής του.

Η απουσία άμεσων αποζημιώσεων, η αβεβαιότητα για το μέλλον και η έλλειψη ξεκάθαρου σχεδίου επανεκκίνησης οδηγούν σε ασφυκτικό ψυχολογικό βάρος, το οποίο συχνά υποτιμάται από τα κέντρα λήψης αποφάσεων. Η τραγωδία στη Βροντού δείχνει με τον πιο οδυνηρό τρόπο ότι αυτή η υποτίμηση μπορεί να αποβεί μοιραία.

Ευθύνες και πολιτικές επιλογές

Οι δημόσιες καταγγελίες εκπροσώπων του αγροτικού και επιστημονικού κόσμου αναδεικνύουν ένα κρίσιμο ζήτημα:

την καθυστέρηση ή άρνηση εφαρμογής προληπτικών μέτρων, όπως ο εμβολιασμός των αιγοπροβάτων, παρά τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις της επιστημονικής κοινότητας.

Όταν η πολιτεία επιλέγει να δρα κατόπιν καταστροφής και όχι προληπτικά, μεταφέρει το κόστος –οικονομικό και ψυχικό– αποκλειστικά στους παραγωγούς. Και όταν αυτό το κόστος ξεπερνά τα ανθρώπινα όρια, τότε η ευθύνη δεν μπορεί να αποσιωπάται.

Ένα μήνυμα που αφορά όλη την κοινωνία

Το γεγονός αυτό βαραίνει ολόκληρη την ύπαιθρο, αλλά και την κοινωνία συνολικά. Η εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας δεν είναι μόνο ζήτημα επαγγελματικής πολιτικής· είναι ζήτημα κοινωνικής συνοχής, επισιτιστικής ασφάλειας και αξιοπρέπειας της εργασίας.

Η απώλεια ενός ανθρώπου δεν μπορεί να γίνει «παράπλευρη απώλεια» μιας διοικητικής ή υγειονομικής διαχείρισης.

Προτάσεις – Αναγκαίες λύσεις

Για να μη ζήσουμε ξανά τέτοιες τραγωδίες, απαιτούνται άμεσα και ουσιαστικά μέτρα:

1. Άμεση καταβολή πλήρων και δίκαιων αποζημιώσεων, χωρίς χρονοτριβές και γραφειοκρατικά εμπόδια.

2. Εφαρμογή προληπτικών πολιτικών, όπως ο εμβολιασμός, με βάση τις εισηγήσεις της επιστημονικής κοινότητας.

3. Οικονομικό σχέδιο επανεκκίνησης για τους πληγέντες κτηνοτρόφους (κεφάλαιο επανασύστασης κοπαδιών, φορολογικές ελαφρύνσεις, ρυθμίσεις χρεών).

4. Ψυχοκοινωνική στήριξη σε περιπτώσεις μαζικής απώλειας ζωικού κεφαλαίου, με παρουσία κοινωνικών λειτουργών και ψυχολόγων στην ύπαιθρο.

5. Θεσμικό διάλογο με τους παραγωγούς, όχι εκ των υστέρων, αλλά πριν οι κρίσεις μετατραπούν σε ανθρώπινες τραγωδίες.

Η μνήμη του 52χρονου κτηνοτρόφου δεν πρέπει να μείνει απλώς ως μια θλιβερή είδηση. Οφείλει να γίνει αφορμή ευθύνης, αλλαγής και ουσιαστικής πολιτικής πράξης.