Τα εύσημα στον κύριο Βασίλη του ΚΤΕΛ Μεσσηνίας

 

Η σημερινή διαδρομή από τη Βαλύρα προς την Καλαμάτα είχε και… «Χρυσή Ψαλίδα»!

Η σημερινή διαδρομή, Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026, από τη Βαλύρα προς την Καλαμάτα φύλαγε μία αναπάντεχη έκπληξη. Μία από εκείνες τις μικρές, καθημερινές ιστορίες που συνήθως περνούν απαρατήρητες, αλλά όταν τις ζήσεις, αισθάνεσαι ότι αξίζει να τις διηγηθείς.

Και, κυρίως, ανέδειξε έναν ακόμη μικρό ήρωα του ΚΤΕΛ Μεσσηνίας.

Στις επτά το πρωί ακριβώς έφθασε ο κύριος Βασίλης με το σύγχρονο λεωφορείο του ΚΤΕΛ στη Βαλύρα. Χαμογελαστός, ευγενικός, καλημέρισε τους επιβάτες και ξεκίνησε τη διαδρομή προς την Καλαμάτα, όπως κάνει καθημερινά ένας επαγγελματίας οδηγός που γνωρίζει καλά τον δρόμο και τους ανθρώπους του.

Σοφία Μπεκρῆ: Τῆς ἀληθείας ὁ ὑπεραθλητής

Στὶς 29 Αὐγούστου ἡ Ἐκκλησία μας τιμάει τὴν Ἀποτομὴ τῆς κεφαλῆς τοῦ Προδρόμου. Μὲ τὴν εὐκαιρία αὐτήν, νὰ θυμίσουμε τὴν πολύπλευρη ἀποστολὴ τοῦ Ἰωάννου, ποὺ ἐκτὸς ἀπὸ Πρόδρομος τοῦ Κυρίου, ὑπῆρξε Προφήτης καὶ μάλιστα «τῶν προφητῶν σεβασμιώτερος», Βαπτιστὴς τοῦ Κυρίου, Κήρυκας τῆς ἀληθείας καὶ στοὺς ἐπὶ γῆς καί «τοῖς ἐν ἅδῃ», ὅπου «χαίρων» εὐαγγελίστηκε «Θεὸν φανερωθέντα ἐν σαρκί, τὸν αἴροντα τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου καὶ παρέχοντα ἡμῖν τὸ μέγα ἔλεος», ὅπως ψάλλουμε στό Ἀπολυτίκιό του. Κοινῶς, ὁ Ἰωάννης προηγήθηκε τοῦ Χριστοῦ καὶ στὴν κάθοδο στὸν Ἅδη, ὅπου σκόρπισε τὴν ἐλπίδα στοὺς δεσμῶτες του, κηρύττοντάς τους τὸν μέλλοντα Σωτῆρα καὶ Λυτρωτή τους. 

Αν θα μπορούσα θ άλλαζα .ΠΟΊΗΜΑ ΑΧΙΛΛΕΑΣ ΜΠΑΤΑΛΙΑΣ

ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ Δ. ΛΥΡΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ.

Η ανιδιοτελής φιλία και αγάπη κρατά ακόμη το άρωμα και τις εμπειρίες ,βιώματα, γεγονότα, καταστάσεις των παιδικών μας χρόνων ,γιατί περπατήσαμε, γνωρίσαμε, μάθαμε, ζήσαμε, το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον του χωριού μας Βαλύρα Μεσσηνίας, ως αγυιόπαιδες  ανά τας αγυιάς και ανά τας ρύμας. και ειδικά την Τσούκα, Πέρα Μεριά, Κάμπο Βαλύρας ,και  τα ποτάμια Πάμισο, Μαυροζούμενα ,Γοργόρεμα, τη λίμνη του μύλου  κάνοντας μπάνιο με αδαμιαία περιβολή, και γιουρούσια στα Ποτιστικά.

Όλες αυτές οι δεκάδες αποστολές των παιδικών- εφηβικών δραστηριοτήτων, (που δυστυχώς δεν βιώνουν οι νέοι μας), στο σπίτι, στο σχολείο, στο μπαξέ, στα ζώα, στα κτήματα, στο κυνήγι, στο ψάρεμα, στο αυλάκι,  στη λάντζα,  στο πηγάδι, στο ποτάμι, στην καλαμωτή, στο αγώγι, στις γιορτές, στο γάμο, στα βαφτίσια, στο πανηγύρι,  στα διαπροσωπικά παιχνίδια, στους   αγώνες της καθημερινότητας για επιβίωση, αποτελούν ακόμη αναφορά στην σκέψη μας και στη ζωή μας για έναν απλό λόγο. Συμβολίζουν την ανάγκη του ανθρώπου να μετρηθεί, να αγωνιστεί, και να νιώσει ότι ανήκει κάπου. Χωρίς υπολογισμούς, υστεροβουλίες. Χωρίς να ξέρει πολλά από τους συγχωριανούς του, στα ενδότερα. Έμεναν οι μνήμες του αγώνα. Τίποτα. Φαίνεται πως αυτά ήταν πολύ σημαντικά πράγματα γιατί το μυαλό τα κράτησε. Τα συντήρησε. Και τα χρησιμοποιεί όταν θέλει να συσπειρωθεί και να ζήσει. Πράγματα άλλα που όταν τα ζούσε νόμιζε ότι είναι σοβαρά τα ξέχασε, τα έσβησε. Κράτησε ό,τι του ήταν αναγκαία.

Πέτρος Θέμελης: Ο άνθρωπος που έκανε την Αρχαία Μεσσήνη να ξαναζήσει

 

«Η Ελλάδα μπορεί να ζήσει μόνο από τον πολιτισμό της».

Μια φράση που συμπυκνώνει τη φιλοσοφία και το όραμα ενός ανθρώπου ο οποίος αφιέρωσε ολόκληρη τη ζωή του στην αρχαιολογία, στον πολιτισμό και, πάνω απ’ όλα, στον άνθρωπο. Ο Πέτρος Θέμελης δεν υπήρξε απλώς ένας σπουδαίος Έλληνας κλασικός αρχαιολόγος και πανεπιστημιακός. Υπήρξε ένας οραματιστής, ένας άνθρωπος που πίστεψε βαθιά ότι τα αρχαία μνημεία δεν πρέπει να παραμένουν σιωπηλά κατάλοιπα ενός μακρινού παρελθόντος, αλλά να «αναπνέουν», να επικοινωνούν με το παρόν και να αποτελούν ζωντανό κομμάτι της κοινωνίας.

Το όνομά του ταυτίστηκε όσο λίγα με την Αρχαία Μεσσήνη. Εκεί βρίσκεται το μεγάλο έργο της ζωής του: η ανασκαφή, η μελέτη, η αναστήλωση και η ανάδειξη μιας ολόκληρης αρχαίας πόλης, η οποία χάρη στο όραμά του μετατράπηκε σε έναν από τους σημαντικότερους και πιο ζωντανούς αρχαιολογικούς χώρους της Ελλάδας.

Η Τζοκόντα και ...ο Ανθισμένος Κάκτος

 

 

Ο Τόνυ ήταν τριάντα πέντε ετών και, αν κάποιος του ζητούσε να περιγράψει τον εαυτό του, θα το έκανε πιθανότατα με όρους τεχνολογίας.

Ήταν οργανωμένος, αποτελεσματικός, αυτάρκης. Ζούσε σε ένα όμορφο σπίτι που έμοιαζε περισσότερο με προσεγμένο showroom παρά με κατοικία. Όλα είχαν τη θέση τους: τα βιβλία, οι υπολογιστές, τα ποτήρια, ακόμη και οι πετσέτες. Μόνο ένα πράγμα δεν είχε βρει ποτέ τη θέση του στη ζωή του: ένας άλλος άνθρωπος.

Δεν είχε χρόνο για τέτοιες πολυτέλειες.

Έτσι τουλάχιστον έλεγε.

Η αλήθεια ήταν λίγο διαφορετική. Ο Τόνυ φοβόταν την ακαταστασία που φέρνει ένας άνθρωπος όταν μπαίνει πραγματικά στη ζωή σου. Όχι την ακαταστασία των πραγμάτων· εκείνη μπορούσε να τη διορθώσει. Φοβόταν την άλλη: αυτή που δημιουργούν τα συναισθήματα, οι προσδοκίες, οι ανάγκες, οι σιωπές και τα «γιατί δεν μου το είπες;».

Ο ίδιος συνήθιζε να λέει πως ήταν «κάκτος με πολλά κλαδιά και εν δυνάμει άνθη».

Σοφία Μπεκρῆ: Νὰ γίνουμε καὶ μεῖς φ(Φ)ανούριοι!

  

 

  

 

 

Τὴν μνήμη ἑνὸς πολὺ ἀγαπητοῦ Ἁγίου, τοῦ Ἁγίου Φανουρίου, τιμάει ἡ Ἐκκλησία μας στὶς 27 Αὐγούστου. Εἶναι, πράγματι, ἔνδειξη μεγάλης τιμῆς πρὸς τὸ πρόσωπο τοῦ Ἁγίου τὸ γεγονὸς ὅτι, ἐνῷ δὲν γνωρίζουμε πολλὰ στοιχεῖα γιὰ τὴν ζωὴ καὶ τὴν δράση του, ἐν τούτοις περιβάλλουμε μὲ πολὺ μεγάλη ἀγάπη τὴν μνήμη του. 

Αὐτὸ δηλώνει ἀσφαλῶς ὅτι οἱ πιστοί, ποὺ τιμᾶμε «φαιδρῶς τὴν ἐπίγειον πανήγυριν» τοῦ  Ἁγίου, ἔχουμε τὴν βεβαιότητα ὅτι ὁ Ἅγιος Φανούριος βρῆκε τήν «οὐράνιον δόξαν» «κόποις καὶ ἄθλοις». Ἔτσι, προσφεύγουμε στὴν μνήμη του, γιὰ νὰ ἀντλήσουμε καὶ μεῖς δύναμη ἀπὸ τὴν δύναμή του καὶ νὰ βροῦμε κοντά του καταφύγιο καὶ παρηγοριὰ γιὰ τοὺς δικούς μας κόπους καὶ ἀγῶνες. 

Ἐξ ἄλλου, γιὰ τὸν ἴδιο λόγο τιμᾶμε καὶ ὅλους μας τοὺς Ἁγίους, ἐπειδὴ αὐτοί, καὶ μάλιστα ἡ Παν-αγία μητέρα μας, εἶναι ἡ ἐλπὶς τῶν ἀπηλπισμένων καὶ ἡ δύναμις τῶν ἀβοηθήτων. 

Γιάννης Ανδριανόπουλος εξ Ανδρούσης: Με την ευλογία του ιεροψάλτη και την αγάπη του κηπουρού

 

                                Φωτογραφίες: κ. Γιάννης Ανδριανόπουλος στο FB

Υπάρχουν άνθρωποι που, όσο κι αν τους ταξιδέψει η ζωή μακριά από τον τόπο όπου γεννήθηκαν και μεγάλωσαν, κρατούν μέσα τους άσβεστη τη φλόγα της ιδιαίτερης πατρίδας. Οι παιδικές μνήμες, οι ήχοι, οι μυρωδιές, οι άνθρωποι και οι συνήθειες του τόπου δεν χάνονται. Αντίθετα, με τα χρόνια ωριμάζουν, μπολιάζονται με τις εμπειρίες της ζωής και κάποτε επιστρέφουν με έναν ξεχωριστό τρόπο, ως προσφορά, δημιουργία και αγάπη.

Μια τέτοια χαρακτηριστική περίπτωση είναι ο κ. Γιάννης Ανδριανόπουλος εξ Ανδρούσης, ένας άνθρωπος που κουβαλά με ιδιαίτερη τρυφερότητα τις μνήμες των παιδικών και εφηβικών του χρόνων στην Ανδρούσα, εκεί κατά τις δεκαετίες του 1960 και του 1970. Υπήρξε επιμελής μαθητής, μεγαλωμένος σε μια εποχή κατά την οποία το σχολείο, η οικογένεια, η εκκλησία και η γειτονιά αποτελούσαν αναπόσπαστα κομμάτια της καθημερινής ζωής.

Η Ανδρούσα εκείνων των χρόνων δεν ήταν απλώς ο τόπος κατοικίας. Ήταν ένα ολόκληρο σχολείο ζωής.

Ο Εσπερινός του Αγίου Φανουρίου στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδος στη Βαλύρα , το 2026

 

Στη γραφική παλιά εκκλησία της Αγίας Τριάδος στη Βαλύρα, που ατενίζει, δίπλα στον ποταμό της Μαυροζούμενας, την Ιερά Μονή Βουλκάνου στο διάσελο της Ιθώμης, τελέστηκε με κατάνυξη και θρησκευτική θερμή ο Εσπερινός προς τιμήν του Αγίου Φανουρίου του Νεομάρτυρος.

Τον Εσπερινό τέλεσε ο πρωτοπρεσβύτερος π. Ιωάννης Φωτεινός, πλαισιωμένος από δύο ιεροψάλτες στο δεξί αναλόγιο.  Ο Βαλυραίος κ. Γιώργος Περιβολάρης,  με τη μελωδική του ψαλμωδία συνέβαλε στην κατανυκτική ατμόσφαιρα της ακολουθίας.

Από νωρίς, επί ποδός βρίσκονταν οι νεωκόροι του ναού, οι κυρίες Μαρία Ηλιοπούλου και Γωγώ Κοντοδήμου, φροντίζοντας με αγάπη και μεράκι για την ευπρέπεια του ιερού χώρου. Στα τραπέζια, στρωμένα με λευκές δαντέλες, περίμεναν οι φανουρόπιτες που έφεραν οι γυναίκες του χωριού, για να ευλογηθούν στη μνήμη του Αγίου.

Η τελευταία Πανσέληνος του Καλοκαιριού : Μια ξεχωριστή βραδινή πεζοπορία με το Tsoula Trail στη Βαλύρα

 

Υπάρχουν κάποιες βραδιές του καλοκαιριού που μοιάζουν να έχουν δημιουργηθεί για να τις μοιραζόμαστε. Βραδιές όπου ο ουρανός, η φύση, το φως του φεγγαριού και η ανθρώπινη συντροφιά δημιουργούν ένα σκηνικό ξεχωριστό. Μια τέτοια βραδιά μάς προσκαλεί να ζήσουμε η ομάδα του Tsoula Trail, την Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026, με αφορμή την τελευταία πανσέληνο του Καλοκαιριού.

Η «Αυγουστιάτικη Πανσέληνος», όπως συχνά αποκαλείται, έχει έναν ιδιαίτερο συμβολισμό στη συλλογική μας μνήμη. Είναι το φεγγάρι που φωτίζει τις τελευταίες ημέρες του Αυγούστου, τότε που το καλοκαίρι αρχίζει σιγά-σιγά να αποχαιρετά τις μεγάλες ημέρες του, χωρίς όμως να έχει χάσει ακόμη τη ζεστασιά, τη γαλήνη και τη μαγεία του. Είναι ένα φυσικό πέρασμα από την ανεμελιά του καλοκαιριού προς τον πιο ήρεμο ρυθμό του φθινοπώρου.

Η πανσέληνος ανέκαθεν γοήτευε τον άνθρωπο. Από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα, το γεμάτο φεγγάρι αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για ποιητές, ζωγράφους, μουσικούς και μυθοπλάστες αλλά και μύστες. Το φως του   ταξίδεψε μέσα από τραγούδια και συνδέθηκε με την αγάπη, την προσμονή, την αναγέννηση και την ελπίδα.

Το όνειρο της μοδιστρούλας

 

Στην Καλλιθέα της Αθήνας, τη δεκαετία του 1960, ζούσε η δεσποινίς Χρυσή, μια τριανταπεντάχρονη μοδίστρα Ποντιακής καταγωγής. Ήταν άριστα εκπαιδευμένη στην τέχνη της ραπτικής και τα χέρια της ήξεραν να μεταμορφώνουν ένα κομμάτι ύφασμα σε φόρεμα που έκανε την καρδιά κάθε γυναίκας να χτυπά από χαρά.

Το εργαστήριό της ήταν ένα μικρό βοηθητικό δωμάτιο στο σπίτι της. Δίπλα υπήρχε ένα μικρό χωλ, όπου υποτίθεται πως κάθονταν οι πελάτισσές της. Υποτίθεται, γιατί μόλις έβλεπαν τα φορέματά τους κρεμασμένα και καλοσιδερωμένα, δεν μπορούσαν να περιμένουν. Πετάγονταν επάνω, έτρεχαν να τα δοκιμάσουν και κοιτούσαν τον εαυτό τους στον καθρέφτη με εκείνη τη γλυκιά λαχτάρα που έχει μια γυναίκα όταν ετοιμάζεται να φορέσει κάτι καινούριο.

Το μοντελάκι με την κόκκινη τσάντα και τα λευκά μαλλιά

 

                                                              Φωτό: Pinterest

Η κυρία Τζένη, ζωγράφος και αγιογράφος, όπως τη θυμάμαι, ήταν μια παιδούλα στα ογδόντα της. Δεν είχε τίποτε από εκείνη τη βαριά σοβαρότητα που συχνά αποδίδουμε στους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας. Στο πρόσωπό της υπήρχε μια γλυκιά νεότητα, όχι εκείνη που προσπαθεί να κρύψει τα χρόνια, αλλά εκείνη που έχει συμφιλιωθεί μαζί τους και τα έχει κάνει προσευχή.

Ήταν ευσεβής και γλυκομίλητη. Η πραότητα και η αγάπη του Χριστού είχαν κατοικήσει μέσα της, χωρίς θόρυβο και χωρίς επίδειξη. Από εκεί αντλούσε τη χαρά της για τη ζωή. Μια χαρά ήσυχη, μετρημένη, χωρίς υπερβολές, σαν το φως ενός καντηλιού που καίει σταθερά σε μια γωνιά του σπιτιού.

Τα τελευταία τριάντα χρόνια είχε υιοθετήσει ένα μικρό προσωπικό «μοντελάκι», που είχε γίνει σχεδόν σήμα κατατεθέν της. Μια κόκκινη δερμάτινη τσάντα, ένα κοραλένιο κολιέ, μια ασπρόμαυρη κλαρωτή φούστα, μαύρο σακάκι και, την άνοιξη, λευκά παπούτσια. Έτσι έβγαινε στο σεργιάνι της, έτσι πήγαινε στις ομαδικές εκθέσεις στην Αθήνα, έτσι συναντούσε φίλους και γνωστούς.

Λαμπερός γάμος στην Καλαμάτα για τον Θοδωρή Τσάμη και την Ευγενία Καράμπελα!

 

Ανταπόκριση: κ. Χρήστος Παν. Παπαγεωργίου

Με τα ιερά «δεσμά του γάμου» ενώθηκαν την Κυριακή 23 Αυγούστου 2026 το βράδυ, δύο εκλεκτοί συμπατριώτες μας, σε μια τελετή γεμάτη συγκίνηση, λάμψη και χαμόγελα.

Ο Θοδωρής Τσάμης, γιος των αγαπητών μας Μιχάλη και Ιωάννας Τσάμη (και πρώην άσος του Αστέρα), και η εκλεκτή της καρδιάς του, Ευγενία Καράμπελα, κόρη των Γεωργίου και Μαρίας Καράμπελα, αντάλλαξαν όρκους αιώνιας πίστης και αγάπης στον Ιερό Ναό της Αναστάσεως του Σωτήρος στην Καλαμάτα.

Πνευματικές μητέρες του ζευγαριού και άξιες κουμπάρες ήταν οι κυρίες Ειρήνη Κολιοράκη και Κατερίνα Ρομπάκη.

Άγιος Διονύσιος Ζακύνθου: Ο Άγιος της Συγγνώμης, της ταπείνωσης και της αγάπης

 

                                                               Φωτό: Newsbomb.gr

 Αφιερωμένο στον Βαλυραίο καθηγητή Βιολογίας και Ιστοριοδίφη, κ. Ιωάννη Δ. Λύρα, και στην εκ Ζακύνθου σύζυγό του , κα Καίτη,  που σήμερα βρίσκονται στη Ζάκυνθο και τιμούν τον Άγιο Διονύσιο.

«Ἅγιε τοῦ Θεοῦ Διονύσιε, πρέσβευε ὑπὲρ ἡμῶν»

Στις 24 Αυγούστου η Ζάκυνθος δεν πανηγυρίζει απλώς μια μεγάλη θρησκευτική εορτή. Ανοίγει την καρδιά της και προσέρχεται ενώπιον του Προστάτη και Πολιούχου της, του Αγίου Διονυσίου, για να προσκυνήσει το σεπτό και άφθαρτο Σκήνωμά του και να αντλήσει από τη ζωή του ένα μήνυμα που παραμένει πάντοτε επίκαιρο: ότι η αληθινή αγάπη του Χριστού κορυφώνεται στη συγχώρηση.

Η 24η Αυγούστου είναι αφιερωμένη στη Μετακομιδή του Ιερού Σκηνώματος του Αγίου Διονυσίου από τις Στροφάδες στη Ζάκυνθο, η οποία πραγματοποιήθηκε το 1717. Ο Άγιος τιμάται επίσης στις 17 Δεκεμβρίου, ημέρα της κοιμήσεώς του.

Και κάθε φορά που η Ζάκυνθος υποδέχεται τον Άγιό της, μοιάζει ολόκληρο το νησί να γίνεται μια μεγάλη εκκλησία: οι καμπάνες ηχούν, οι φιλαρμονικές συνοδεύουν τη λιτάνευση, οι δρόμοι γεμίζουν προσκυνητές και η προσευχή ανεβαίνει από χιλιάδες καρδιές προς τον ουρανό.

Νοροϊός στην Καλαμάτα: Οδηγός για τους ασθενείς και τις οικογένειές τους

 

 Για τους αναγνώστες μας στην Καλαμάτα που νοσούν, αλλά και για τους οικείους τους

Τις τελευταίες εβδομάδες αρκετοί κάτοικοι στην Καλαμάτα έρχονται αντιμέτωποι με συμπτώματα όπως ξαφνικούς εμετούς, υδαρείς διάρροιες, ναυτία, κοιλιακές κράμπες και έντονη κόπωση. Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να οφείλονται σε διαφορετικά αίτια — από ιογενή γαστρεντερίτιδα, όπως η λοίμωξη από νοροϊό, μέχρι τροφιμογενή λοίμωξη ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, άλλη ιογενή λοίμωξη.

Ο νοροϊός αποτελεί ένα από τα συχνότερα και πιο μεταδοτικά αίτια οξείας γαστρεντερίτιδας. Ο ΕΟΔΥ επισημαίνει ότι οι νοροϊοί είναι το συχνότερο αίτιο οξείας γαστρεντερίτιδας στις ανεπτυγμένες χώρες, ενώ τα συμπτώματα είναι συνήθως ήπια και υποχωρούν χωρίς ειδική θεραπεία.

Το σημαντικότερο μήνυμα για όποιον νοσεί είναι απλό:

ξεκούραση, σωστή ενυδάτωση, σχολαστική υγιεινή και προσοχή στα σημάδια αφυδάτωσης.

Τι είναι ο νοροϊός;

Ο νοροϊός είναι ένας εξαιρετικά μεταδοτικός ιός που προσβάλλει το γαστρεντερικό σύστημα και προκαλεί οξεία γαστρεντερίτιδα.

Άνδρας σε όλα!

 

                                                          Φωτό: pinterest

Ο Ανδρέας δεν είχε μάθει να μετρά την αγάπη με λόγια.

Την μετρούσε με πράξεις.

Κάθε πρωί σηκωνόταν λίγο πριν χτυπήσει το ξυπνητήρι. Όχι επειδή αγαπούσε τα πρωινά — κάθε άλλο. Απλώς ήθελε να προλάβει να ετοιμάσει τον καφέ της Μαρίας πριν ξυπνήσουν τα παιδιά. Ήξερε πως η γυναίκα του χρειαζόταν εκείνα τα δέκα ήσυχα λεπτά για να κοιτάξει από το παράθυρο, να πιει δύο γουλιές και να θυμηθεί πως, πριν γίνει μητέρα, σύζυγος και εργαζόμενη, ήταν απλώς η Μαρία.

Εκείνο το πρωί, όπως κάθε πρωί, έβαλε νερό στην καφετιέρα και κοίταξε το ρολόι.

«Άλλη μία μέρα», σκέφτηκε.

Και χαμογέλασε.

Η Μαρία δούλευε σε μια απαιτητική εταιρεία. Έφευγε από το σπίτι νωρίς και επέστρεφε κουρασμένη, πολλές φορές με το μυαλό της ακόμη γεμάτο από εκκρεμότητες. Ο Ανδρέας εργαζόταν κι εκείνος. Είχε τις δικές του ευθύνες, τις δικές του αγωνίες, τους ανθρώπους που περίμεναν από εκείνον λύσεις.

Κανείς τους δεν είχε εύκολη ζωή.

Όμως είχαν αποφασίσει, χωρίς ποτέ να το πουν με επίσημα λόγια, ότι το σπίτι τους δεν θα γινόταν δεύτερη δουλειά.

Θα ήταν καταφύγιο.

Πανηγύρια , φοροδιαφυγή και εισαγόμενες μαύρες αρπαχτές!

     

 

                                                             Θόδωρος  Σταυριανόπουλος

                                                   Μαθηματικός – Msc Ηθικής Φιλοσοφίας.

Όλα, όσα θα αναφέρω παρακάτω δεν εμπεριέχουν καμία διάθεση εμπάθειας. Απλά αποτελούν απόσταγμα καθημερινών συζητήσεων στις παρέες μας. Θέλω επίσης να σας εκμυστηρευθώ ότι το φετινό καλοκαίρι προτίμησα πανηγύρια με ντόπια μουσικά συγκροτήματα. 

Φθάνουμε στο τέλος του «πολιτιστικού» καλοκαιριού. Τα πανηγύρια έκαναν και φέτος έντονη την παρουσία τους. Ο κόσμος με την ανοχή της πολιτείας υπερηφανεύεται ότι «διασκέδασε» μέχρι πρωίας αγνοώντας τους κανόνες τήρησης κοινής ησυχίας. 

Σοφία Μπεκρῆ : Μὲ ὁδηγό μας τὸν Πατροκοσμᾶ

                                                                     Φωτό: pinterest

Στὶς 24 Αὐγούστου ἡ Ἐκκλησία μας τιμάει τὴν μνήμη ἑνὸς μεγάλου Ἁγίου, τοῦ Κοσμᾶ τοῦ Αἰτωλοῦ, τοῦ Πατροκοσμᾶ, ὅπως τὸν ἀποκαλεῖ ὁ λαός μας. Ὁ Ἅγιος, μὲ τὴν δράση του, κάλυψε καὶ τὶς τρεῖς πτυχὲς τοῦ ἔργου τῆς Καθολικῆς Ὀρθοδοξίας, τὴν πνευματική, τὴν μορφωτικὴ καὶ τὴν κοινωνική, ὅπως ἐξ ἄλλου δηλώνει καὶ τὸ Ἀπολυτίκιό του. Ὑπῆρξε πνευματικὸς Πατέρας, πού «κατεκόσμησε τὴν Ἐκκλησία μὲ τὴν διδασκαλία τῆς πίστεως», κήρυκας τοῦ Εὐαγγελίου, ποὺ «κατέσπειρε» μὲ τὸν ἱεραποστολικό του ζῆλο «τὰ θεῖα διδάγματα», καὶ κοινωνικὸς ἐργάτης, ποὺ ἀγωνίστηκε γιὰ τὴν ἐφαρμογὴ τῶν θείων διδαγμάτων, ἐπισφραγίζοντας τὸν ἀγῶνα του «μαρτυρικῶς». 

Γιὰ νὰ ἀξιολογήσῃ, βεβαίως, κάποιος καλύτερα τὴν προσφορά του, χρειάζεται νὰ κάνῃ μιὰ ἱστορικὴ ἀναδρομὴ στὶς συνθῆκες ποὺ ἐπικρατοῦσαν στὴν ἐποχή του:

Χλωμό μαργαριτάρι: Η ιστορία μιας νεαρής ποιήτριας

 

Η Άννα έγραφε ποιήματα για πράγματα που δεν μπορούσε να πει.

Για τη βροχή που έμενε πάνω στα τζάμια σαν να είχε ξεχάσει τον δρόμο της. Για τα περιστέρια στις στέγες. Για τη μυρωδιά του ψωμιού τα Κυριακάτικα πρωινά, τότε που η μητέρα της άνοιγε τα παράθυρα και το σπίτι γέμιζε φως.

Στα είκοσι τέσσερα χρόνια της είχε ήδη ένα μικρό τετράδιο γεμάτο στίχους. Στο εξώφυλλό του είχε ζωγραφίσει ένα μαργαριτάρι.

«Τα μαργαριτάρια», έλεγε, «γεννιούνται μέσα σε κάτι που τα ενοχλεί».

Κανείς δεν ήξερε ακόμη πόσο κυριολεκτικά θα γινόταν αυτό στη ζωή της.

Το Πνεύμα της φραγκοσυκιάς

 

Τα παλιά χρόνια, στο χωριό, κάθε εποχή που ωρίμαζαν οι καρποί των δέντρων, τα παιδιά ξεχύνονταν στους κήπους της γειτονιάς. Ήταν σαν μια μικρή γιορτή. Τα γέλια, οι φωνές και τα πειράγματα γέμιζαν τις αυλές και τους δρόμους, ενώ οι μεγαλύτεροι τα παρακολουθούσαν με χαμόγελο.

Τον Αύγουστο, την τιμητική τους είχαν οι φραγκοσυκιές. Τα παιδιά πλησίαζαν με προσοχή τους μεγάλους κάκτους και, χρησιμοποιώντας ξύλα ή ειδικά εργαλεία, αποσπούσαν τα ώριμα φραγκόσυκα. Έπρεπε να προσέχουν πολύ, γιατί τα αγκάθια μπορούσαν εύκολα να τους τρυπήσουν τα χέρια, αλλά και γιατί καμιά φορά ολόκληρη η «πλάντρα» μπορούσε να πέσει από ψηλά.

Ύστερα κάθονταν στα πεζούλια. Με ένα μικρό μαχαιράκι άνοιγαν προσεκτικά τα φραγκόσυκα, τα μοίραζαν μεταξύ τους και τα έτρωγαν με ευλάβεια. Στα μάτια τους φανερωνόταν η χαρά από εκείνη τη μοναδική, γλυκιά γεύση.

Ήταν Αύγουστος του 1967, στη Βαλύρα. Οι μαθητές της τρίτης τάξης του Δημοτικού είχαν μαζευτεί στον κήπο του συμμαθητή τους, του Γιώργου. Όλα τα παιδιά απολάμβαναν τα φραγκόσυκα και χαίρονταν. Όλα, εκτός από τον Γιώργο.

Η ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

 

                                                             Φωτό: pinterest

Η Παναγία που «μετέστη προς την Ζωήν» και δεν εγκατέλειψε τον κόσμο

Ένα πνευματικό αφιέρωμα στην Υπεραγία Θεοτόκο

Η Εκκλησία μας, αφού επί ημέρες έζησε το χαρμόσυνο και συγχρόνως κατανυκτικό μυστήριο της Κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου, φθάνει στην Απόδοση της εορτής, την 23η Αυγούστου. Δεν πρόκειται απλώς για το ημερολογιακό κλείσιμο μιας μεγάλης θεομητορικής πανηγύρεως. Η Απόδοση αποτελεί την τελευταία λαμπρή σφραγίδα μιας εορτής που μάς καλεί να κοιτάξουμε τον θάνατο μέσα από το φως της Αναστάσεως και να αντικρίσουμε την Παναγία όχι ως μια μορφή του παρελθόντος, αλλά ως τη Μητέρα που παραμένει κοντά στην Εκκλησία και πρεσβεύει για τον κόσμο.

Κατά το ημερολόγιο του 2026, η Κυριακή 23 Αυγούστου είναι συγχρόνως η Απόδοση της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και η ΙΒ΄ Κυριακή Ματθαίου. Το λειτουργικό τυπικό της ημέρας συνδυάζει, αναλόγως της τοπικής τάξεως, τα αναγνώσματα της Κυριακής και της εορτής.

Η Εκκλησία, δεν μας αφήνει να φύγουμε από τη μεγάλη εορτή χωρίς ένα τελευταίο μήνυμα: η ζωή δεν τελειώνει στον τάφο, η αγάπη δεν νικιέται από τον θάνατο και η Μητέρα του Χριστού παραμένει Μητέρα και παρηγοριά του λαού του Θεού.

Αχ! αυτά τα εγγόνια μου... Αχ! αυτά τα σημερινά παιδιά

 

Σχεδόν λιπόθυμη από την κούραση, μια γιαγιά στη Βαλύρα με συνάντησε στη γωνία του δρόμου, στο Μπιζάνι. Με κοίταξε με εκείνο το βλέμμα του ανθρώπου που ζητά όχι τόσο μια απάντηση, όσο μια επιβεβαίωση πως δεν είναι μόνος του στο πρόβλημα.

«Δεν αντέχω», διαμαρτυρήθηκε. «Μήπως κάνω λάθος; Είναι διαφορετικά τα σημερινά παιδιά; Τόσο ανυπάκουα, διαρκώς σε διέγερση, δεν σταματούν ούτε για μεσημεριανό ύπνο! Εμείς γιατί ήμασταν υπάκουα; Ούτε κιχ δεν ακουγόταν μέσα στο σπίτι. Και τα παιδιά μου τόσο ανυπάκουα δεν ήταν. Τι φταίει; Γιατί βλέπω και τα εγγόνια άλλων γιαγιάδων,   δεν είναι  γενικώς πολύ δραστήρια παιδάκια; Αλλά ορισμένα γιατί είναι φρόνιμα; »

Η απορία της είναι πολύ μεγαλύτερη από ένα απλό παράπονο για τα εγγόνια. Κρύβει μέσα της μια ολόκληρη κοινωνική αλλαγή. Κάθε γενιά μεγαλώνει παιδιά διαφορετικά από την προηγούμενη και, όταν έρχεται η ώρα να γίνει παππούς ή γιαγιά, συχνά ανακαλύπτει ότι τα παιδιά του κόσμου δεν συμπεριφέρονται πια όπως εκείνα που θυμάται από τα δικά του παιδικά χρόνια.

Και τότε γεννιέται η γνωστή φράση: «Τα σημερινά παιδιά δεν είναι όπως ήμασταν εμείς».

Ετήσιο Μνημόσυνο του Μακαριστού Ιερέως Δημητρίου Ροβολή

                 

Φωτογραφίες: Κωνσταντίνος Ροβολής στο FB

Τελέστηκε το ετήσιο μνημόσυνο του μακαριστού ιερέως Δημητρίου Ροβολή, ο οποίος υπηρέτησε με πίστη, αυταπάρνηση και αστείρευτη αγάπη το χριστεπώνυμο πλήρωμα για 29 ολόκληρα χρόνια στον Ιερό Ναό Αγίας Παρασκευής,   καθώς και στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννου Ανεμόμυλου Μεσσηνίας, για 7 χρόνια. Μετά το πέρας της ακολουθίας, ο υιός του και ιεροψάλτης, Κωνσταντίνος Ροβολής, εκφώνησε με βαθιά συγκίνηση τον ακόλουθο λόγο:

Την εποχή που κουρεύουν τα αρνιά

 

Υπάρχει μια εποχή του χρόνου στο χωριό που η φύση μοιάζει να αλλάζει… κομμωτήριο. Τα πρόβατα, που όλο τον χρόνο κυκλοφορούν με την ίδια περίπου «κόμμωση», ξαφνικά οδηγούνται στην αυλή, δένονται ήρεμα σε μια γωνιά και περιμένουν τη σειρά τους. Είναι η εποχή που κουρεύουν τα αρνιά — αν και, για να είμαστε ακριβείς, τα περισσότερα από εκείνα που κουρεύονται έχουν ήδη μεγαλώσει και έχουν γίνει κανονικά πρόβατα. Στην καθομιλουμένη, όμως, «αρνιά» τα λέμε, γιατί στο χωριό η παράδοση έχει τους δικούς της κανόνες.

Το κούρεμα των προβάτων δεν ήταν ποτέ μια απλή πρακτική εργασία. Ήταν μικρό κοινωνικό γεγονός. Μαζεύονταν δυο-τρεις άνθρωποι, ερχόταν ο κουρέας με τα εργαλεία του, κάποιος κρατούσε το ζώο, άλλος έδινε οδηγίες — συνήθως χωρίς να του τις έχει ζητήσει κανείς — και η αυλή γέμιζε μαλλί, φωνές και πειράγματα.

Το πρόβατο, βέβαια, δεν συμμεριζόταν καθόλου τον ενθουσιασμό.

Από τη στιγμή που καταλάβαινε ότι κάτι διαφορετικό συμβαίνει, άρχιζε να κοιτάζει γύρω του με εκείνο το χαρακτηριστικό βλέμμα που μοιάζει να λέει: «Εγώ γιατί; Εκείνο δίπλα γιατί όχι;». Και όταν ερχόταν η σειρά του, η ψυχολογία του περνούσε από διάφορα στάδια.

«Λύραυλος – 3.000 χρόνια Ελληνική Μουσική» στην Αρχαία Μεσσήνη – Δωρεάν λεωφορείο από τη Μεσσήνη

 

                                                      Φωτoγραφίες: pinterest

Μια ξεχωριστή μουσική βραδιά περιμένει το κοινό την Τρίτη 25 Αυγούστου 2026, στο Αρχαίο Θέατρο Μεσσήνης, στο πλαίσιο του πολιτιστικού προγράμματος MESSENE ENCOUNTERS 2026.

Στις 20:00, το μουσικό σύνολο «Λύραυλος» παρουσιάζει την εκδήλωση «3.000 χρόνια Ελληνική Μουσική», μια ιδιαίτερη μουσική διαδρομή που συνδέει την αρχαιότητα με το σήμερα.

MESSENE ENCOUNTERS 2026: Από τα Ιθωμαία στο Βίωμα

 

   

Ένας νέος πολιτιστικός θεσμός κάνει φέτος τα πρώτα του βήματα στη Μεσσήνη και στην Αρχαία Μεσσήνη, φιλοδοξώντας να δημιουργήσει μια ουσιαστική συνάντηση ανάμεσα στην ιστορία, στην τέχνη και στη σύγχρονη κοινωνία.

Πρόκειται για το MESSENE ENCOUNTERS 2026 – «Από τα Ιθωμαία στο Βίωμα», ένα πολυθεματικό πρόγραμμα που πραγματοποιείται από τις 17 έως τις 28 Αυγούστου 2026 και περιλαμβάνει έξι διαφορετικές πολιτιστικές δράσεις:

Θέατρο, μουσική, ποίηση, βιωματικές δράσεις και κινηματογράφο, με επίκεντρο τον πολιτισμό και την ιστορική μνήμη.

Η ονομασία «Encounters» – «Συναντήσεις» – αποτυπώνει ουσιαστικά και τη φιλοσοφία της διοργάνωσης: Τη συνάντηση του παρελθόντος με το παρόν, της αρχαίας κληρονομιάς με τη σύγχρονη δημιουργία και, κυρίως, των ανθρώπων με τον ίδιο τον τόπο και την ιστορία του.

Ο Δίσκος του Μαλιάνο: όταν η φροντίδα μοιάζει να νικά τον θάνατο

 

Υπάρχουν αρχαιολογικά ευρήματα που μας μιλούν για βασιλιάδες, πολέμους, θεούς και μεγάλες αυτοκρατορίες. Και υπάρχουν κάποια άλλα, πολύ μικρότερα, που μας φέρνουν απροσδόκητα κοντά σε έναν άνθρωπο που έζησε χιλιάδες χρόνια πριν. Ο Δίσκος του Μαλιάνο ανήκει σε αυτή τη δεύτερη, πιο σπάνια κατηγορία.

Πρόκειται για μια μικρή, καμπύλη πλάκα από μόλυβδο, περίπου 7 επί 8 εκατοστά και βάρους περίπου 191 γραμμαρίων, η οποία βρέθηκε το 1882 στην περιοχή του Μαλιάνο της Τοσκάνης, περίπου δύο χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του σημερινού Μαλιάνο, στην κοιλάδα του ποταμού Αλμπένια της Ιταλίας. Χρονολογείται περίπου στα μέσα του 5ου αιώνα π.Χ. και σήμερα φυλάσσεται στο Museo Archeologico Nazionale di Firenze, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Φλωρεντίας.

 Η πλάκα είναι ιδιαίτερη όχι μόνο για την ηλικία και το υλικό της, αλλά κυρίως για την επιγραφή της. Το κείμενο είναι χαραγμένο και στις δύο πλευρές, με τις λέξεις να αναπτύσσονται σπειροειδώς από την περιφέρεια προς το κέντρο. Με περισσότερες από εβδομήντα λέξεις, συγκαταλέγεται ανάμεσα στα μεγαλύτερα σωζόμενα κείμενα της Ετρουσκικής γλώσσας.

Και εδώ αρχίζει το μυστήριο.

Ο Προφήτης Σαμουήλ , το παιδί που έμαθε να ακούει τη φωνή του Θεού

 

 

Σήμερα, 20 Αυγούστου, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Προφήτη Σαμουήλ, μιας από τις σημαντικότερες μορφές της Παλαιάς Διαθήκης. Η εκκλησιαστική παράδοση τον παρουσιάζει ως προφήτη του Θεού από την παιδική του ηλικία, τελευταίο Κριτή του Ισραήλ και εκείνον που έχρισε τους δύο πρώτους βασιλείς, τον Σαούλ και τον Δαβίδ. Η μνήμη του συνδέεται ιδιαίτερα με την προσευχή της μητέρας του Άννας, την αφιέρωσή του στον Θεό και τη νυχτερινή κλήση του: «Λάλησον, Κύριε, ὅτι ἀκούει ὁ δοῦλός σου» (Α΄ Βασ. 3:9).

Η ζωή του Σαμουήλ βρίσκεται σε ένα μεγάλο μεταίχμιο: ο παλαιός κόσμος των Κριτών υποχωρεί και αρχίζει η εποχή της βασιλείας. Ο Σαμουήλ βρίσκεται στο κέντρο αυτής της μετάβασης, όχι ως πολιτικός αρχηγός που επιδιώκει την εξουσία, αλλά ως προφήτης που υπενθυμίζει ότι πάνω από κάθε ανθρώπινο βασιλιά υπάρχει ο αληθινός Βασιλιάς, ο Θεός (Brueggemann, 1990).

Και ίσως γι’ αυτό η μορφή του παραμένει τόσο επίκαιρη: ο Σαμουήλ είναι ο άνθρωπος που δεν προσπαθεί πρώτα να μιλήσει για τον Θεό. Μαθαίνει πρώτα να ακούει τον Θεό.

ΕΠΩΝΥΜΑ ΒΑΛΥΡΑΙΩΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΩΝ 1844-2013

 

 ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ Δ. ΛΥΡΑ  ΕΚΠΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 

ΕΠΩΝΥΜΑ ΒΑΛΥΡΑΙΩΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΩΝ 1844-2013

ΕΤΟΣ                    ΕΠΩΝΥΜΑ                      ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΚΛΟΓΕΩΝ

1844	69	112
1865	74	136
1873	82	156
1912	118
1944-5	138
1958	133	206 ΜΑΘΗΤΕΣ
2013	181

 

Νυφούλα σε αναμονή

 

Τον συνάντησε πριν από είκοσι χρόνια και τον ερωτεύθηκε με την πρώτη ματιά. Όχι μόνο γιατί ήταν ένας άνδρας όμορφος, δυνατός, ένας άνθρωπος που έμοιαζε να μπορεί να γίνει εγγύηση στη ζωή της, αλλά γιατί πίσω από εκείνον αναγνώρισε, ίσως ασυνείδητα, το βαθύτερο αντικείμενο του πόθου της: τη λαχτάρα μιας κόρης να συναντήσει έναν αληθινό άνδρα, έναν άνδρα με το ταπεραμέντο του πατέρα της. Εκείνου που θυσίασε τη ζωή του για χάρη της και τον οποίο εκείνη λάτρεψε με άδολη αγάπη που μόνο ένα παιδί μπορεί να νιώσει.

Κάπου εκεί γεννήθηκε το μεγάλο κίνητρο, το ανομολόγητο ερέθισμα μιας αλησμόνητης στιγμής που έμελλε να την ενώσει μαζί του για πάντα.

Κι ύστερα την ταλάνισαν αλύπητα όλα τα απρόσμενα.

Η ψυχική νόσος. Η φυλακή του συντρόφου. Οι ανατροπές. Οι μέρες που έχασαν το σχήμα τους και οι νύχτες που έμοιαζαν ατέλειωτες. Η ζωή, σαν βάρκα σε άγριο πέλαγος, γέρνει εδώ και είκοσι ολόκληρα χρόνια, μα δεν βυθίζεται. Παλεύει με τα κύματα, παίρνει νερά, τρίζει στα σωθικά της, μα κάθε φορά ορθοποδίζει περήφανα.

Κι εκείνη παραμένει όρθια.

Βομβαρδίζεται ο εγκέφαλος από ψευδαισθήσεις, βασανίζεται αλύπητα ο ψυχισμός, μα το χαμόγελο της αισιοδοξίας δεν εγκαταλείπει τα χείλη της. Σαν μικρό καντήλι που αρνείται να σβήσει μέσα στην καταιγίδα, επιμένει να φωτίζει και να ελκύει τη θετική ενέργεια γύρω της.

Η Βαλύρα ανακαλύπτει ξανά την πεπιτάδα

 

                                                                    Φωτό: Pinterest

Έλεγαν οι αείμνηστες γιαγιάδες μας πως οι γονείς τους, στην προπολεμική Βαλύρα, ήταν ιδιαίτερα αυστηροί με όλα. Τίποτα δεν πήγαινε χαμένο. Γνώριζαν πώς να αξιοποιούν ό,τι τους έδινε η γη και η γνώση αυτή περνούσε από γενιά σε γενιά, όχι μέσα από βιβλία, αλλά μέσα από την καθημερινή πράξη, το παράδειγμα και τη μνήμη.

Οι γιαγιάδες μας δεν πετούσαν τους σπόρους από τα πεπόνια. Στα παιδικά μάτια, η εικόνα αυτή έμενε αρχικά ως μια απλή ανάμνηση: οι σπόροι μαζεύονταν, καθαρίζονταν και φυλάγονταν για τη σπορά της επόμενης χρονιάς.

Δεν ήταν όμως μόνο αυτό.

Στη μνήμη ορισμένων Βαλυραίων διατηρούνται ακόμη εικόνες από τις γιαγιάδες που άπλωναν τους καθαρούς σπόρους του πεπονιού, τους σκέπαζαν και τους άφηναν να στεγνώσουν στη σκιά. Αργότερα τους έσπαγαν με το γουδοχέρι μέσα στο χαβάνι. Η εικόνα αυτή, που για ένα παιδί έμοιαζε ίσως ασήμαντη, έκρυβε μια ολόκληρη παράδοση διατροφής και οικονομίας του νοικοκυριού.

Και τότε ερχόταν η πεπιτάδα.

Η Ιστορία του Μπεζεστενίου της Βαλύρας μέσα από τα Πρακτικά της Κοινότητας

 

Δίπλα στο στηθαίο της νοτιοανατολικής πλευράς της γέφυρας της Μαυροζούμενας, στη Βαλύρα, βρίσκεται ένα κτίσμα που συνδέθηκε στενά με την εμπορική και κοινωνική ζωή του χωριού κατά τον 20ό αιώνα: το παλιό Μπεζεστένι. Πρόκειται για έναν χώρο που γνώρισε κατά το παρελθόν ένδοξες ημέρες, καθώς φιλοξένησε εμποροπανηγύρεις, ζωοπανηγύρεις και άλλες δραστηριότητες της τοπικής κοινωνίας.

Σημαντικές πληροφορίες για την ιστορία του Μπεζεστενίου διασώζονται στα Πρακτικά της Κοινότητας Βαλύρας. Τα σχετικά αρχεία έχει συλλέξει και καταγράψει ο καθηγητής Βιολογίας και ιστοριοδίφης κ. Ιωάννης Δ. Λύρας, προσφέροντας πολύτιμο υλικό για την ανασύσταση της ιστορίας του κτίσματος και της εποχής του.

Το Μπεζεστένι της Βαλύρας: Ένας ιστορικός τόπος μνήμης, παράδοσης και προοπτικής για τις επόμενες γενιές

 

Προτεινόμενη διαμόρφωση του χώρου
 

Υπάρχουν ορισμένοι τόποι που δεν είναι απλώς σημεία πάνω στον χάρτη. Είναι τόποι στους οποίους συναντώνται η Ιστορία, η μνήμη, η οικονομική ζωή και η καθημερινότητα των ανθρώπων. Ένας τέτοιος τόπος είναι το Μπεζεστένι της Βαλύρας, το πλάτωμα που βρίσκεται δίπλα στο νοτιοανατολικό στηθαίο της ιστορικής γέφυρας του ποταμού Μαυροζούμενα, στη θέση όπου, σύμφωνα με την τοπική ιστορική παράδοση, ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης έστησε την ενέδρα του εναντίον του Οθωμανικού σώματος που κατέφθασε από την Ανδρούσα κατά τις πρώτες ημέρες της Επανάστασης του 1821.

Η θέση αυτή παρουσιάζει μια μοναδική ιδιαιτερότητα. Από τη μία πλευρά συνδέεται με ένα σημαντικό επεισόδιο της Επανάστασης και την πορεία του Κολοκοτρώνη προς την   Αρκαδία. Από την άλλη, αποτελεί έναν χώρο που για   γενιές συνδέθηκε με την εμπορική και κοινωνική ζωή της Βαλύρας και των γύρω χωριών.

Τα αμπελοφάσουλα και τα αδέλφια τους στους κήπους της Βαλύρας

 

Ένα καλοκαιρινό λαογραφικό ταξίδι από τον κήπο στο τραπέζι

Στους παλιούς κήπους της Βαλύρας, εκεί όπου το χώμα δεχόταν τον σπόρο και η φροντίδα του ανθρώπου τον μετέτρεπε σε καρπό, κάθε φυτό είχε τη δική του θέση και τη δική του χρησιμότητα.

Ανάμεσα στα λαχανικά του καλοκαιριού ξεχώριζαν τα αμπελοφάσουλα, τα μακριά και τρυφερά φασολάκια που  σκαρφαλώνουν ψηλά,  τυλίγονται στα καλάμια ή στα καλαμπόκια και  χαρίζουν απλόχερα την παραγωγή τους. Είναι ένας μικρός πράσινος θησαυρός του μποστανιού, που ακόμη και σήμερα στολίζει τους κήπους της Βαλύρας.

Μαζί τους, όμως, μπορούμε να φανταστούμε ολόκληρη την οικογένεια του παλιού κήπου: το καλαμπόκι, το φασόλι και την κολοκύθα, τις γνωστές «Τρεις Αδελφές». Και λίγο πιο πέρα, στην άκρη του κήπου, κοντά στον φράχτη, να στέκεται ψηλός ο ηλίανθος, σαν ένας φωτεινός φύλακας του μποστανιού.

Έτσι, ο κήπος δεν ήταν απλώς ένας τόπος καλλιέργειας. Ήταν ένας μικρός κόσμος όπου κάθε φυτό είχε τη θέση του.

Τα ζώα ως «σιωπηλοί διδάσκαλοι» του ανθρώπου

 

Η ακτημοσύνη, η υπομονή, η υπακοή και η ευσπλαχνία μέσα από τη ζωή των ζώων και των Αγίων

Εισαγωγή

Ευχόμαστε όλοι μας να έχουμε υγεία, ειρήνη στην καρδιά, δύναμη στις δοκιμασίες, υπομονή στις δυσκολίες και μια ζωή γεμάτη ευγνωμοσύνη προς τον Θεό και αγάπη προς κάθε δημιούργημά Του. Είθε να μπορούμε να βλέπουμε πίσω από τα απλά περιστατικά της καθημερινότητας βαθύτερα πνευματικά μηνύματα και να αποκτούμε μια καρδιά περισσότερο ευαίσθητη, ταπεινή και ελεήμονα.

Αφορμή για το παρόν άρθρο αποτελεί η γνωστή εικόνα με τον λόγο που αποδίδεται στον Άγιο Παΐσιο τον Αγιορείτη, σύμφωνα με τον οποίο τα ζώα, χωρίς να διαθέτουν τον ανθρώπινο λογισμό, πολλές φορές μας διδάσκουν με τη συμπεριφορά τους την ακτημοσύνη, την υπομονή, την υπακοή και την εργατικότητα. Το αρχικό υλικό που εξετάσαμε αναπτύσσει ακριβώς αυτή τη σκέψη, συνδέοντάς την με τη βιβλική και πατερική παράδοση.

Η σκέψη αυτή είναι βαθιά ασκητική. Ο Άγιος Παΐσιος δεν κοιτάζει τα ζώα απλώς με φιλοζωικό ενδιαφέρον. Τα παρατηρεί και, μέσα από αυτά, εξετάζει τον άνθρωπο. Ένα ζώο που εργάζεται ακούραστα γίνεται αφορμή να αναρωτηθούμε για τη δική μας υπομονή. Ένα ζώο που αρκείται στα αναγκαία γίνεται έλεγχος της δικής μας πλεονεξίας. Ένα ζώο που υπακούει γίνεται καθρέφτης της δικής μας ανυπακοής.

Η σκέψη αυτή, όμως, δεν αρχίζει ούτε τελειώνει στον Άγιο Παΐσιο. Βρίσκεται βαθιά ριζωμένη στην Αγία Γραφή και στην πατερική παράδοση. Ο Μέγας Βασίλειος, ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο Άγιος Ισαάκ ο Σύρος και πολλοί άλλοι Πατέρες χρησιμοποιούν τη δημιουργία ως ένα μεγάλο «βιβλίο» μέσα από το οποίο ο άνθρωπος μπορεί να μάθει τον Δημιουργό αλλά και να γνωρίσει καλύτερα τον ίδιο τον εαυτό του.

Αφιέρωμα: Η Βασκανία των Ανθρώπων και της Φύσης-η Ορθόδοξη Αντιμετώπιση

 

 

Εισαγωγή

Η βασκανία, γνωστή στον λαό μας ως «μάτιασμα» ή «κακό μάτι», αποτελεί μία από τις παλαιότερες και βαθιά ριζωμένες δοξασίες του Ελληνικού και ευρύτερα του Μεσογειακού λαϊκού πολιτισμού. Η λέξη «βασκανία» συνδέεται ήδη από την αρχαιότητα με τον φθόνο, την κακολογία και την πεποίθηση ότι το βλέμμα ενός ανθρώπου μπορεί να επιφέρει βλάβη σε έναν άλλον. Η πίστη αυτή απαντά σε πολλές κοινωνίες και εποχές και αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ο άνθρωπος προσπάθησε να ερμηνεύσει το ξαφνικό κακό, την ασθένεια, την ατυχία ή τον ανεξήγητο μαρασμό.

Στην Ελληνική λαϊκή παράδοση η βασκανία δεν περιορίζεται μόνο στον άνθρωπο. Συχνά γίνεται λόγος για «μάτιασμα» ζώων, δέντρων, λουλουδιών, καρπών, ακόμη και αγαθών που ξεχωρίζουν για την ομορφιά ή την ευφορία τους. Το στοιχείο αυτό είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον, διότι φανερώνει πόσο στενά αισθανόταν ο παραδοσιακός άνθρωπος δεμένη τη δική του ζωή με τη φύση και ολόκληρη τη δημιουργία.

Η χριστιανική προσέγγιση, όμως, μας καλεί να μην εγκλωβιζόμαστε στον φόβο ούτε στη μαγική αντίληψη. Μας καλεί να στραφούμε στον Θεό, στην προσευχή, στην ταπείνωση, στην αγάπη και στην εμπιστοσύνη προς το θείο θέλημα.

Τη φροντίδα με αγνό ελαιόλαδο την ευλογεί ο ίδιος ο Θεός!

 

Υπάρχουν πράγματα απλά, καθημερινά και ταπεινά που κουβαλούν μέσα τους ολόκληρη ιστορία. Ένα από αυτά είναι το αγνό ελαιόλαδο. Για τον άνθρωπο της Μεσογείου δεν υπήρξε ποτέ απλώς ένα τρόφιμο. Ήταν και είναι τροφή, φάρμακο, καλλυντικό, φωτιστικό μέσο, στοιχείο φιλοξενίας, σύμβολο χαράς και ευλογίας. Από τα αρχαία χρόνια μέχρι το χωριάτικο σπίτι των γονιών μας, το λάδι ακολουθεί τον άνθρωπο σχεδόν σε κάθε σημαντική στιγμή της ζωής του.

Και ίσως γι’ αυτό αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον το γεγονός ότι ακόμη και μέσα στο Ευαγγέλιο συναντούμε το λάδι σε μια τόσο απλή πράξη καθημερινής περιποίησης.

Ο Χριστός, μιλώντας για τη νηστεία, λέει στον άνθρωπο να μη μετατρέπει την πνευματική του άσκηση σε δημόσιο θέαμα: «σὺ δὲ νηστεύων ἄλειψαί σου τὴν κεφαλὴν καὶ τὸ πρόσωπόν σου νίψαι». Το νόημα είναι ότι εκείνος που νηστεύει δεν χρειάζεται να παρουσιάζει στους ανθρώπους ένα σκυθρωπό και ταλαιπωρημένο πρόσωπο για να αποδείξει την ευσέβειά του. Αντίθετα, συνεχίζει την καθημερινή του περιποίηση και κρατά την πνευματική του προσπάθεια ενώπιον του Θεού. Το ίδιο χωρίο αποδίδεται σε σύγχρονες μεταφράσεις ως «βάλε λάδι στο κεφάλι σου και πλύνε το πρόσωπό σου».

Παναγιώτης και Παναγιώτα: Μία σχέση στοργής αήττητη στον χρόνο στον σύγχρονο διάκοσμο της Βαλύρας

  

Η όμορφη Βαλύρα Μεσσηνίας ανέκαθεν είχε να επιδείξει μοναδικές σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων της, όχι μόνο η παλιά Βαλύρα, που η ζωή είχε αργό ρυθμό, τα βάσανα ήταν πολλά και η καρδιά των ανθρώπων έστεκε σαν αναμμένο καντήλι μπροστά στην εικόνα της Παναγίας. Η Βαλύρα ποτέ δεν κλειδώνει την καρδιά της κι αν ο χρόνος κλέβει αλύπητα τα γεννήματά της, έρχεται ο καιρός που, σαν πανάρχαιοι και αθάνατοι σπόροι στη γη, βλέπουν σε νέα σώματα το φως της ζωής και καρπίζουν αθάνατους καρπούς ψυχής.

Πριν εξήντα χρόνια ο αείμνηστος Σωτήρης Ντουραμάκος έφερε νυφούλα στη Βαλύρα την κυρία Χρυσούλα, την ανθισμένη αυτή ψυχή, που οι γλάστρες της ψυχής της εναρμονίζονται με εκείνες στο ψηλό της μπαλκόνι και μοσχοβολά ο δρόμος, ακριβώς απέναντι από τον ιερό ναό του Αγίου Αθανασίου, του πολιούχου της Βαλύρας. Ο Κύριος ευλόγησε τον γάμο τους με δύο όμορφους, υγιείς και προκομένους γιους, τον Δημήτρη και τον Παναγιώτη. Και ο μεν Δημήτρης βρήκε τη σύντροφο της ζωής του, την Ειρήνη, και έφερε στη ζωή τρεις πανέμορφες κόρες, ο Παναγιώτης έμελλε να υπηρετήσει στο πατρικό του σπίτι ως άγγελος προστάτης της μητέρας του και των αγαπημένων του ανιψιών.