Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2026

Εὐαγγέλιο Κυριακῆς Ἀπόκρεω (Κατά Ματθαίον 25,31–46)

 

 


Τὸ εὐαγγέλιο τῆς ἡμέρας ἀποτελεῖ κορυφαία ἀποκάλυψη τοῦ κριτηρίου τῆς σωτηρίας. Ὁ Χριστὸς ἀποκαλύπτει ὅτι ἡ Κρίση θὰ γίνει μὲ βάση τὰ ἔργα τῆς ἀγάπης μας προς τόν πλησίον.

Τὸ Εὐαγγέλιο  

 

 Είπε ο Κύριος: Όταν έρθει ο Υιός του Ανθρώπου μέσα στη δόξα Του και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί Του, τότε θα καθίσει στον θρόνο της δόξας Του.

Και θα συγκεντρωθούν μπροστά Του όλα τα έθνη, και θα τους χωρίσει τον έναν από τον άλλον, όπως ο βοσκός χωρίζει τα πρόβατα από τα κατσίκια.
Και θα βάλει τα πρόβατα στα δεξιά Του και τα κατσίκια στα αριστερά.
Τότε ο Βασιλιάς θα πει σε εκείνους που βρίσκονται στα δεξιά Του: «Ελάτε, οι ευλογημένοι του Πατέρα Μου, κληρονομήστε τη Βασιλεία που έχει ετοιμαστεί για εσάς από τη δημιουργία του κόσμου.
Γιατί πείνασα και μου δώσατε να φάω, δίψασα και μου δώσατε να πιω, ήμουν ξένος και με φιλοξενήσατε,
ήμουν γυμνός και με ντύσατε, ήμουν άρρωστος και με επισκεφθήκατε, ήμουν στη φυλακή και ήρθατε κοντά Μου».Τότε θα Του απαντήσουν οι δίκαιοι: «Κύριε, πότε Σε είδαμε να πεινάς και Σε θρέψαμε; ή να διψάς και Σε ποτίσαμε;
Πότε Σε είδαμε ξένο και Σε φιλοξενήσαμε; ή γυμνό και Σε ντύσαμε;
Πότε Σε είδαμε άρρωστο ή στη φυλακή και ήρθαμε κοντά Σου;»
Και ο Βασιλιάς θα τους απαντήσει: «Αληθινά σας λέω, εφόσον το κάνατε σε έναν από αυτούς τους ελάχιστους αδελφούς Μου, σε Μένα το κάνατε».

Τότε θα πει και σε εκείνους που βρίσκονται στα αριστερά: «Φύγετε από κοντά Μου, καταραμένοι, στο αιώνιο πυρ που έχει ετοιμαστεί για τον διάβολο και τους αγγέλους του.
Γιατί πείνασα και δεν μου δώσατε να φάω, δίψασα και δεν μου δώσατε να πιω,
ήμουν ξένος και δεν με φιλοξενήσατε, γυμνός και δεν με ντύσατε, άρρωστος και στη φυλακή και δεν με επισκεφθήκατε».
Τότε θα Του απαντήσουν κι αυτοί: «Κύριε, πότε Σε είδαμε να πεινάς ή να διψάς ή ξένο ή γυμνό ή άρρωστο ή στη φυλακή και δεν Σε υπηρετήσαμε;»
Τότε θα τους απαντήσει: «Αληθινά σας λέω, εφόσον δεν το κάνατε σε έναν από αυτούς τους ελάχιστους, ούτε σε Μένα το κάνατε».
Και αυτοί θα φύγουν για αιώνια κόλαση, ενώ οι δίκαιοι για τήν αιώνια ζωή.

Ἀνάλυση  

Ὁ Χριστὸς παρουσιάζεται ὡς Κριτὴς καὶ Ποιμήν. Ἡ κρίση δὲν εἶναι ἐκδίκηση, ἀλλὰ φανέρωση ἀληθείας. Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος τονίζει ὅτι ἡ ἐλεημοσύνη εἶναι ἡ βασιλικὴ ὁδός σωτηρίας (PG 58, 508).

Ἡ διάκριση προβάτων καὶ ἐριφίων συμβολίζει τὴν ἐλεύθερη ἀνταπόκριση τοῦ ἀνθρώπου στὴν ἀγάπη. Ὁ Χριστὸς ταυτίζεται μὲ τὸν «ἐλάχιστο». Ὁ ἅγιος Κύριλλος Ἀλεξανδρείας ἐξηγεῖ ὅτι ἡ πίστη ἐνεργεῖ δι’ ἀγάπης (PG 72).

Ἡ παράλειψη τῆς ἀγάπης γίνεται ἁμαρτία. Δὲν καταδικάζονται ἐπειδὴ ἔκαναν κακό, ἀλλὰ ἐπειδὴ δὲν ἔκαναν καλό. Ὁ ἅγιος Ἰσαάκ ὁ Σύρος βλέπει τὴν κόλαση ὡς ἀδυναμία μετοχῆς στὴν ἀγάπη.

Ἡ Βασιλεία εἶναι ἕτοιμη «ἀπὸ καταβολῆς κόσμου»· ἡ σωτηρία εἶναι σχέδιο ἀγάπης. Ἡ κρίση ἀποκαλύπτει τί ἀγαπήσαμε. Ἡ νηστεία, ἡ προσευχὴ καὶ ἡ ἐλεημοσύνη συγκλίνουν σὲ μία πράξη: ἔμπρακτη φιλανθρωπία.

Ἡ ἐσχατολογία γίνεται παρόν βίωμα. Ὅπου ὑπάρχει ἀγάπη, ἐκεῖ ἀρχίζει ἡ Βασιλεία.

Πνευματικοὶ Μαργαρίτες

 

1. Ὁ Χριστὸς στὸ Πρόσωπο τοῦ Πτωχοῦ  

Ὁ Κύριος ἀποκαλύπτει ὅτι ὁ «ἐλάχιστος» εἶναι ἡ ζωντανὴ εἰκόνα Του. Δὲν πρόκειται γιὰ ποιητικὴ μεταφορά, ἀλλὰ γιὰ μυστικὴ ταύτιση. Ὅπως διδάσκει ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος, ὅταν βλέπεις πτωχό, βλέπεις θυσιαστήριο (PG 58). Ἡ ἐλεημοσύνη γίνεται λειτουργία ἐκτὸς ναοῦ. Ὁ Χριστὸς κρύβεται μέσα στὴν ἀνάγκη τοῦ ἀδελφοῦ. Ἡ προσφορά ἄρτου γίνεται προσφορά στὸν Θεό. Ἡ φιλανθρωπία ἀποκαλύπτει ἐὰν ἡ πίστη μας εἶναι ζωντανή. Ἡ ἀγάπη ἐνεργοποιεῖ τὸ εἰκόνισμα τοῦ Θεοῦ μέσα μας. Ὅποιος ἀγκαλιάζει τὸν πονεμένο, ἀγκαλιάζει τὸν Χριστό. Ἡ Βασιλεία ἀρχίζει ἀπὸ τὴν ἔμπρακτη συμπόνια. Ἡ σωτηρία περνᾶ ἀπὸ τὴν καρδιὰ πρὸς τὰ χέρια. Ἡ ἀγάπη πρὸς τὸν πτωχὸ δὲν εἶναι φιλανθρωπικὸ καθῆκον, ἀλλὰ θεολογικὴ ὁμολογία. Ἐκεῖ κρίνεται ἡ ἐνσάρκωση στὴ ζωή μας. Ἡ ἀδιαφορία ἀκυρώνει τὸ μυστήριο τῆς θείας συγκαταβάσεως. Ὁ Χριστὸς ἔγινε «πτωχὸς δι’ ἡμᾶς». Ἄρα ἡ μέριμνα γιὰ τὸν πτωχὸ εἶναι ἀνταπόκριση στὴν κένωση τοῦ Θεοῦ.

2. Ἡ Ἁμαρτία τῆς Παραλείψεως  

Στὴν περικοπὴ αὐτή, ἐντυπωσιάζει ὅτι οἱ καταδικασμένοι δὲν ἐμφανίζονται ὡς ἐγκληματίες, ἀλλὰ ὡς ἀδιάφοροι. Δὲν ἔκαναν κακό· ἀπλῶς δὲν ἔκαναν καλό. Ἡ ἁμαρτία γίνεται παγωνιὰ καρδιᾶς. Ὁ ἅγιος Ἰσαάκ ὁ Σύρος συνδέει τὴν κόλαση μὲ τὴν ἀδυναμία ἀγάπης. Ἡ παράλειψη εἶναι ἄρνηση κοινωνίας. Ὅπου ἡ ἀγάπη ἀδρανεῖ, ἐκεῖ ἐγκαθίσταται ἡ ἀποξένωση. Ἡ νηστεία χωρὶς ἐλεημοσύνη γίνεται ἄκαρπη. Ἡ μετάνοια ἀρχίζει ἀπὸ τὴν ἐγρήγορση. Ὁ Χριστὸς ζητεῖ ἐνεργὴ ἀγάπη. Ἡ σωτηρία ἀπαιτεῖ κίνηση καρδιᾶς. Ἡ παράλειψη δείχνει ὅτι ἡ καρδιὰ ἔπαψε νὰ συγκινείται. Ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ ζεῖ θρησκευτικὰ ἀλλὰ νὰ μένει πνευματικὰ ἀκίνητος. Ἡ κρίση θὰ ἀποκαλύψει τί ἀφήσαμε ἀνενεργό. Ἡ ἀγάπη χρειάζεται τόλμη καὶ ἐγρήγορση. Ἡ ἀδιαφορία εἶναι ἡ πιο ἀθόρυβη μορφὴ πνευματικοῦ θανάτου.

3.  Ἡ Κρίση ὡς Ἀποκάλυψη  

Ἡ τελικὴ κρίση, ὅπως παρουσιάζεται στὸ εὐαγγέλιο, δὲν εἶναι ἐπιβολὴ ποινῆς ἀλλὰ φανέρωση ἀληθείας. Ὁ Χριστὸς φανερώνει τί ἔγινε ἡ ἀγάπη μας. Ὁ ἅγιος Κύριλλος Ἀλεξανδρείας ἐξηγεῖ ὅτι ἡ κρίση ἀναδεικνύει τὸ περιεχόμενο τῆς πίστεως (PG 72). Ὅ,τι ἀγαπήσαμε, αὐτὸ θὰ μείνει. Ἡ Βασιλεία εἶναι ἡ φυσικὴ κατάληξη τῆς ἀγάπης. Ἡ κόλαση εἶναι ἡ ἐπιμονὴ στὴν ἀγάπη τοῦ ἐγώ. Ἡ κρίση εἶναι καθρέφτης καρδιᾶς. Ὁ Θεὸς δὲν μεταβάλλεται· ἐμεῖς ἀποκαλυπτόμαστε. Ἡ ἐσχατολογία εἶναι παρούσα ἀπό τώρα. Ὅπου ἀγαπᾶμε, ἐκεῖ φωτιζόμαστε. Ἡ κρίση εἶναι ἀλήθεια χωρὶς προσωπεῖα. Ὁ χρόνος τῆς συγκαλύψεως τελειώνει. Ἡ ἀγάπη ποὺ ἀσκήσαμε γίνεται φῶς. Ἡ ἀμετανοησία γίνεται σκότος. Ἡ Δευτέρα Παρουσία εἶναι ἡ ἀποκάλυψη τοῦ ἐσωτερικοῦ μας κόσμου.

ΕΥΧΗ

 Είθε ἡ μνήμη τῆς Μελλούσης Κρίσεως νὰ μεταμορφώσει τὴν καθημερινότητά μας σὲ σχολεῖο ἐλέους, διακονίας καὶ ζωντανῆς ἀγάπης. 

Καλή καὶ καρποφόρα πορεία πρὸς τὴν Ἁγία καὶ Μεγάλη Τεσσαρακοστή.

Βιβλιογραφία  

Ἰσαάκ ὁ Σύρος. Ἀσκητικοί Λόγοι.
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος. (PG 58). Ὁμιλίαι εἰς Ματθαῖον.
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας. (PG 72). Σχόλια εἰς Ματθαῖον.
Γρηγόριος ὁ Θεολόγος. (PG 36). Λόγοι.

-Λόγος Θείου Φωτός

Δεν υπάρχουν σχόλια: