Κάθε ημέρα μας είναι δώρο Θεού

                                                           Φωτό: Pinterest

1. Εισαγωγή

Στη χριστιανική θεολογία η ζωή δεν θεωρείται απλώς μια βιολογική πραγματικότητα, αλλά ένα δώρο που προσφέρεται από τον Θεό στον άνθρωπο. Η κάθε ημέρα που ξημερώνει αποτελεί ευκαιρία σωτηρίας, μετανοίας, αγάπης και δοξολογίας. Η φράση που μοιράστηκε σήμερα η κα Βάσω Φ. Ηλιοπούλου, φίλη της ιστοσελίδας μας – «Η κάθε ημέρα μας είναι δώρο Θεού. Ας μην το ξεχνάμε και ας τον δοξάζουμε» – εκφράζει με απλότητα μια βαθιά θεολογική αλήθεια που συναντούμε τόσο στην Αγία Γραφή όσο και στην πατερική παράδοση της Εκκλησίας.

Ο άνθρωπος συχνά θεωρεί την καθημερινότητα δεδομένη. Η συνήθεια, οι μέριμνες και οι δυσκολίες της ζωής τον κάνουν να ξεχνά ότι κάθε πρωινό που ανοίγει τα μάτια του είναι μια νέα ευλογία. Η Εκκλησία, όμως, καλεί τον πιστό να ζει με ευγνωμοσύνη, συνειδητοποιώντας ότι κάθε ημέρα είναι μια καινούργια αρχή που δίνεται από τον Θεό.

2. Η ζωή ως δώρο του Θεού

Η Αγία Γραφή διδάσκει ότι η ζωή είναι δώρο του Θεού. Ο ίδιος ο Θεός είναι η πηγή της ζωής. Στο βιβλίο της Γενέσεως αναφέρεται ότι ο Θεός «ἐνεφύσησεν εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ ἀνθρώπου πνοὴν ζωῆς» (Γεν. 2,7). Η ύπαρξη του ανθρώπου δεν είναι αποτέλεσμα τύχης ή αναγκαιότητας, αλλά καρπός θεϊκής αγάπης.

Ο ψαλμωδός εκφράζει την ίδια αλήθεια λέγοντας: «Αὕτη ἡ ἡμέρα ἣν ἐποίησεν ὁ Κύριος· ἀγαλλιασώμεθα καὶ εὐφρανθῶμεν ἐν αὐτῇ» (Ψαλμ. 117,24). Κάθε ημέρα είναι δημιούργημα του Θεού και γι’ αυτό αποτελεί αφορμή χαράς και ευχαριστίας.

Ο άνθρωπος καλείται να ζει κάθε ημέρα με την επίγνωση ότι του δίνεται μια νέα ευκαιρία να αγαπήσει τον Θεό και τον συνάνθρωπο. Η καθημερινότητα, ακόμη και μέσα στις δυσκολίες της, μπορεί να γίνει τόπος αγιασμού.

3. Η πατερική θεώρηση της καθημερινής ζωής

Οι Πατέρες της Εκκλησίας μίλησαν συχνά για την αξία της κάθε ημέρας. Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος τονίζει ότι η ζωή είναι χρόνος μετανοίας και επιστροφής στον Θεό. Όπως σημειώνει, «ὅσο ζῶμεν ἔχομεν καιρόν μετανοίας» (Ιωάννης Χρυσόστομος, Ομιλίες περί μετανοίας). Η κάθε ημέρα είναι μια ευκαιρία που δεν πρέπει να χάνεται.

Ο Μέγας Βασίλειος επισημαίνει ότι ο χρόνος είναι δώρο που δίνεται στον άνθρωπο για να εργαστεί πνευματικά. Κάθε ημέρα είναι ένας μικρός κύκλος ζωής μέσα στον οποίο ο άνθρωπος μπορεί να προχωρήσει προς την τελείωση (Βασίλειος ο Μέγας, Ομιλία εις Ψαλμούς).

Παρόμοια διδασκαλία συναντούμε και στον Άγιο Ισαάκ τον Σύρο, ο οποίος υπογραμμίζει ότι ο άνθρωπος πρέπει να ευχαριστεί τον Θεό για κάθε στιγμή της ζωής του, γιατί τίποτε δεν είναι αυτονόητο (Ισαάκ ο Σύρος, Ασκητικοί Λόγοι).

4. Η ευχαριστία ως τρόπος ζωής

Η χριστιανική ζωή χαρακτηρίζεται από το πνεύμα της ευχαριστίας. Η ίδια η λέξη «Ευχαριστία» αποτελεί τον πυρήνα της λατρείας της Εκκλησίας. Στη Θεία Λειτουργία ο πιστός ευχαριστεί τον Θεό «ὑπὲρ πάντων καὶ διὰ πάντα».

Η ευγνωμοσύνη προς τον Θεό μεταμορφώνει την καθημερινότητα. Ο άνθρωπος που αναγνωρίζει ότι κάθε ημέρα είναι δώρο, μαθαίνει να βλέπει τη ζωή με διαφορετικό τρόπο. Δεν εστιάζει μόνο στα προβλήματα, αλλά αναγνωρίζει τις ευλογίες που λαμβάνει.

Ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος διδάσκει ότι ο άνθρωπος οφείλει να δοξάζει τον Θεό όχι μόνο στις χαρές αλλά και στις δοκιμασίες της ζωής του, γιατί μέσα από αυτές εργάζεται η Θεία Πρόνοια (Γρηγόριοςο  Θεολόγος, Λόγοι).

5. Η καθημερινότητα ως ευκαιρία αγιασμού

Στην ορθόδοξη παράδοση η αγιότητα δεν περιορίζεται σε ιδιαίτερες στιγμές ή σε μοναχικές εμπειρίες. Αντίθετα, η καθημερινότητα γίνεται χώρος πνευματικής καλλιέργειας.

Ο Άγιος Νεκτάριος Πενταπόλεως διδάσκει ότι η πνευματική ζωή οικοδομείται μέσα από τις μικρές πράξεις της καθημερινότητας: την προσευχή, την υπομονή, την αγάπη προς τον συνάνθρωπο (Νεκτάριος Πενταπόλεως, Περί χριστιανικής ηθικής).

Κάθε ημέρα προσφέρει ευκαιρίες για άσκηση της αρετής. Έναν καλό λόγο, μια πράξη συγχώρησης, μια στιγμή προσευχής. Αυτές οι μικρές πράξεις μπορούν να μεταμορφώσουν ολόκληρη τη ζωή του ανθρώπου.

6. Η μνήμη του Θεού στην καθημερινή ζωή

Οι Πατέρες της Εκκλησίας τόνισαν ιδιαίτερα τη σημασία της μνήμης του Θεού. Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς υπογραμμίζει ότι ο άνθρωπος καλείται να διατηρεί την καρδιά του στραμμένη προς τον Θεό μέσα σε όλες τις δραστηριότητες της ζωής (Γρηγόριος Παλαμάς, Υπέρ των ιερώς ησυχαζόντων).

Η μνήμη του Θεού δεν σημαίνει απομάκρυνση από τον κόσμο, αλλά μεταμόρφωση της καθημερινότητας. Ο πιστός μπορεί να εργάζεται, να δημιουργεί, να αγωνίζεται και ταυτόχρονα να ζει με την επίγνωση της παρουσίας του Θεού.

Η προσευχή, ακόμη και σύντομη, βοηθά τον άνθρωπο να διατηρεί αυτή τη σχέση. Μια απλή δοξολογία το πρωί ή το βράδυ μπορεί να γίνει πηγή πνευματικής δύναμης.

7. Η αξία του παρόντος χρόνου

Στη σύγχρονη εποχή ο άνθρωπος συχνά ζει είτε στο παρελθόν είτε στο μέλλον. Μετανοεί για όσα έγιναν ή ανησυχεί για όσα θα έρθουν. Η Εκκλησία όμως τον καλεί να ζει το παρόν.

Ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής διδάσκει ότι ο άνθρωπος συναντά τον Θεό στο παρόν της ζωής του. Η κάθε στιγμή μπορεί να γίνει τόπος συνάντησης με τη χάρη του Θεού (Μάξιμος Ομολογητής, Κεφάλαια περί αγάπης).

Όταν ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται ότι η κάθε ημέρα είναι δώρο Θεού, μαθαίνει να αξιοποιεί τον χρόνο του με σοφία. Δεν σπαταλά τη ζωή σε ανούσιες επιδιώξεις, αλλά αναζητά το νόημα και την αλήθεια.

8. Η δοξολογία ως απάντηση στο δώρο της ζωής

Η πιο αυθεντική απάντηση του ανθρώπου στο δώρο της ζωής είναι η δοξολογία. Η Εκκλησία καλεί τους πιστούς να δοξάζουν τον Θεό «ἐν παντὶ καιρῷ».

Η δοξολογία δεν είναι μόνο λόγια προσευχής. Είναι τρόπος ζωής. Όταν ο άνθρωπος ζει με αγάπη, ταπείνωση και ευγνωμοσύνη, τότε ολόκληρη η ζωή του γίνεται δοξολογία προς τον Θεό.

Η φράση της κας Βάσως Φ. Ηλιοπούλου μάς υπενθυμίζει ακριβώς αυτή την αλήθεια: ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε πως η κάθε ημέρα είναι δώρο Θεού. Όταν το θυμόμαστε, τότε η ζωή αποκτά βαθύτερο νόημα.

9. Συμπέρασμα

Η χριστιανική πίστη βλέπει τη ζωή ως δώρο θεϊκής αγάπης. Κάθε ημέρα που μας χαρίζεται αποτελεί μια νέα ευκαιρία για πνευματική πρόοδο, για μετάνοια, για αγάπη και για δοξολογία.

Οι Πατέρες της Εκκλησίας μάς διδάσκουν ότι ο χρόνος είναι πολύτιμος. Η κάθε ημέρα μπορεί να γίνει βήμα προς τη σωτηρία, εφόσον τη ζούμε με επίγνωση της παρουσίας του Θεού.

Ας θυμόμαστε λοιπόν ότι τίποτε δεν είναι δεδομένο. Το φως της ημέρας, η αναπνοή της ζωής, η δυνατότητα της αγάπης είναι όλα δώρα που μας προσφέρονται από τον Θεό. Γι’ αυτό καλούμαστε να Τον ευχαριστούμε και να Τον δοξάζουμε καθημερινά.

10. Ευχές

Είθε ο Πανάγαθος Θεός να χαρίζει σε όλους μας υγεία, ειρήνη και πνευματική εγρήγορση.

Να φωτίζει τις καρδιές μας ώστε να αναγνωρίζουμε τα καθημερινά Του δώρα.

Και να μας αξιώνει να ζούμε κάθε ημέρα με ευγνωμοσύνη, αγάπη και πίστη.

Θερμές ευχαριστίες στην κα Βάσω Φ. Ηλιοπούλου για την πρόταση του θέματος αυτής της ανάρτησης.

11. Βιβλιογραφία

1. Αγία Γραφή, Παλαιά και Καινή Διαθήκη, Ελληνική Βιβλική Εταιρεία.

2. Ιωάννης Χρυσόστομος, Ομιλίες περί μετανοίας, PG 49.

3. Βασίλειος ο Μέγας, Ομιλίες εις τους Ψαλμούς, PG 29.

4. Γρηγόριος ο Θεολόγος, Λόγοι θεολογικοί, PG 36.

5. Μάξιμος Ομολογητής, Κεφάλαια περί αγάπης, PG 90.

6. Ισαάκ ο Σύρος, Ασκητικοί Λόγοι, εκδ. Πατερικαί Εκδόσεις.

7. Νεκτάριος Πενταπόλεως, Περί χριστιανικής ηθικής, Αθήνα.
   -Λόγος Θείου Φωτός