Δευτέρα 20 Ιουλίου 2026

Σοφία Μπεκρῆ:Πρότυπο ἀγωνιστικότητας ὁ Ἠλίας

 


Ἕναν ἀπὸ τοὺς μεγαλύτερους προφῆτες, τήν «κρηπῖδα τῶν προφητῶν» τιμάει ἡ Ἐκκλησία μας στὶς 20 Ἰουλίου, τὸν προφήτη Ἠλία, ποὺ μὲ τὴν ἀξιοθαύμαστη δράση του ἀναδείχθηκε ὑπόδειγμα ἀγωνιστοῦ πίστεως στὸν Θεὸ καὶ ἀγάπης γιὰ τὸν λαό Του. 

Τὴν κρίσιμη γιὰ τὸ Ἰσραὴλ περίοδο τοῦ 8ου αἰῶνα, ποὺ ζεῖ ὁ Ἠλίας, τὸ βόρειο βασίλειο τοῦ Ἰσραήλ, ἐπηρεασμένο ἀπὸ τοὺς βασιλεῖς του, Ἀχαὰβ καὶ Ἰεζάβελ, ἀποστατεῖ στὰ εἴδωλα. Τότε, ἐμφανίζεται «ἔξαφνα» ὁ προφήτης Ἠλίας νὰ ἐλέγξῃ τὸν Ἀχαὰβ γιὰ τὴν πλάνη του, στὴν ὁποία παρέσυρε καὶ τὸν λαό. «Ζῆ Κύριος ὁ Θεὸς τῶν δυνάμεων, ᾧ παρέστην ἐνώπιον αὐτοῦ σήμερον ... εἰ ἔσται τὰ ἔτη ταῦτα δρόσος καὶ ὑετός, εἰ μὴ διὰ στόματός μου.» (Βασιλειῶν Γ΄, ιζ’ 1), λέει ὁ Ἠλίας στὸ ἀσεβῆ Ἀχαάβ, ὁ ὁποῖος, ἐλεγχόμενος ἀπὸ τὸν προφήτη, ξεκινάει τὴν δίωξή του. 

Τὰ λόγια τοῦ Ἠλία δείχνουν τὴν πίστη του στὸν Θεό, στὸ ὄνομα τοῦ ὁποίου ἐνεργεῖ. Πράγματι, ὁ προφήτης κατάφερε, μὲ τὴν προσευχή του, νὰ πετύχῃ μιὰ σειρὰ ἀπὸ θαυμαστὰ σημεῖα, ὅπως νὰ κλείσῃ τοὺς οὐρανοὺς γιὰ τριάμισυ χρόνια καὶ πάλι μὲ τὴν προσευχή του νὰ ἐπιτύχῃ τὴν λύση τῆς ἀνομβρίας. Ἡ δύναμη αὐτὴ τῆς προσευχῆς ἐν ὀνόματι Κυρίου ἐπισημαίνεται ἀπὸ τὸν ἀπόστολο Ἰάκωβο τόν Ἀδελφόθεο στὴν ἐπιστολή του: «πολὺ ἰσχύει δέησις δικαίου ἐνεργουμένη. Ἠλίας ἄνθρωπος ἦν ὁμοιοπαθὴς ἡμῖν, καὶ προσευχῇ προσηύξατο τοῦ μὴ βρέξαι, καὶ οὐκ ἔβρεξεν ἐπὶ τῆς γῆς ἐνιαυτοὺς τρεῖς καὶ μῆνας ἕξ· καὶ πάλιν προσηύξατο, καὶ ὁ οὐρανὸς ὑετὸν ἔδωκε καὶ ἡ γῆ ἐβλάστησε τὸν καρπὸν αὐτῆς.» (Ἰάκ. ε’, 17-18) 

Ὅπως διαβάζομε στὰ ἀναγνώσματα Β’, καὶ κυρίως Γ’ καὶ Δ’ Βασιλειῶν, ὁ Ἠλίας πέτυχε ὅλα αὐτὰ τὰ θαυμαστά «ζήλῳ τοῦ Κυρίου πυρούμενος» καὶ ἐπειδὴ ἤθελε νὰ βοηθήσῃ τὸν παρασυρμένο στὴν λατρεία τῶν εἰδώλων λαὸ νὰ γνωρίσῃ τὴν ἀλήθεια. «Καὶ γνώτωσαν ὁ λαὸς οὗτος ὅτι σὺ εἶ μόνος Κύριος, ὁ Θεὸς Ἰσραήλ, καὶ ἐγὼ δοῦλος σὸς καὶ διὰ σὲ πεποίηκα ταῦτα πάντα.» (Βασιλειῶν Γ΄, ιη’ 36), λέει ὁ Ἠλίας, προσευχόμενος στὸν Θεὸ νὰ ἀνάψῃ φωτιὰ στὸ θυσιαστήριο, στὸ Καρμήλιο ὄρος. Καὶ ἀφοῦ ἔγινε τὸ θαῦμα, ὁ λαός «ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον αὐτῶν καὶ εἶπεν: Ἀληθῶς Κύριος ὁ Θεός, αὐτὸς ἔστιν ὁ Θεός.» (ὅ. π., 39), οἱ δὲ ἀμετανόητοι ἱερεῖς τοῦ Βάαλ, ποὺ δὲν πίστεψαν οὔτε τότε, τιμωρήθηκαν ἀπὸ αὐτὸν παραδειγματικὰ (ὅ. π., 40). 

Πράγματι, ὁ Θεὸς τοῦ Ἠλία, ὁ ἀληθινὸς Θεός, ὅπως ἀποδείχθηκε ἀπὸ τὰ παραπάνω θαύματα, δὲν ἄφησε ποτὲ τὸν δοῦλο Του σὲ ὅλη αὐτὴν τὴν ἀγωνιστική του δράση. Ἔτσι, στὸν καιρὸ τῆς ἀνομβρίας, κατέφυγε στὸν χείμαρρο Χορράθ, κοντὰ στὸν Ἰορδάνη, ὅπου ἔβρισκε νερὸ καὶ τρεφόταν κατὰ θαυμαστὸ τρόπο ἀπὸ τὰ κοράκια, ποὺ τοῦ ἔφερναν κρέας, γεγονὸς ποὺ ἀπεικονίζεται ἔντεχνα καὶ στὴν εἰκονογραφία του. Ὅταν στέρεψε ὁ χείμαρρος, τότε κατέφυγε στὴν φτωχὴ χήρα στὰ Σαρεπτά τῆς Σιδωνίας, ποὺ ὅμως, παρὰ τὴν φιλοξενία του, δὲν τῆς ἔλλειψαν ποτὲ τὰ βασικὰ ἀγαθά, ἀνέστησε, μάλιστα, καὶ τὸν μονάκριβο γιό της, γιὰ νὰ τὴν ἐνισχύσῃ στὴν πίστη. 

Σ’ ὅλη τὴν διάρκεια τῶν διωγμῶν του, ὁ Ἠλίας εἶχε μόνιμη ἐπικοινωνία μὲ τὸν Θεό, ποὺ τὸν ἐνίσχυε ἀπὸ ψηλά. Καὶ ὅταν ἀκόμη, ἀνθρωπίνως, αἰσθάνθηκε «μόνος, μονώτατος», ὁ ἴδιος αὐτὸς Θεός, ποὺ τόσο πίστευε καὶ θερμὰ τὸν ὑπηρέτησε, τὸν διαβεβαίωσε ὅτι ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι ἑπτὰ χιλιάδες ἱερεῖς πού «δὲν ἔκλιναν γόνυ στὸν Βάαλ» (Βασιλειῶν Γ΄, ιθ’ 18). Ποῦ ἦταν ἀλήθεια ὅλοι αὐτοί; Κρυμμένοι, ὅπως καὶ ὁ Ἠλίας, στὶς ἐρημιὲς καὶ στὶς ὀπὲς τῆς γῆς, περίμεναν μὲ ὑπομονὴ νὰ περάσῃ ὁ κίνδυνος καὶ νὰ λάμψῃ ἡ ἀλήθεια. 

Ἡ ἔνθεη δράση τοῦ Ἠλία ἀποτελεῖ ἕνα πρότυπο ἀγωνιστικότητας καὶ στὴν δική μας ἐποχὴ τῆς ἀποστασίας. Καὶ σήμερα, ἀσεβεῖς βασιλεῖς καὶ ἄρχοντες, ἀμετανόητοι «ἱερεῖς τοῦ Βάαλ» καὶ κάθε μορφῆς εἰδωλολατρεία, παραστρατημένος λαός. Ποιός θὰ ἐλέγξῃ ὅλους αὐτούς; Ὅπως τότε ἐκτάκτως ἐμφανίστηκε ἕνας Ἠλίας, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ ἐλέγξῃ τοὺς ἀσεβεῖς, ἀφ’ ἑτέρου δὲ νὰ ἐνισχύσῃ τὸν παρεκκλίνοντα λαό, ἔτσι καὶ σήμερα ὑπάρχει ἐλπίδα ὅτι ὁ Θεὸς τῆς ἀγάπης δὲν θὰ ἀφήσῃ ἀβοήθητο τὸν λαό Του. Θὰ στείλῃ καὶ πάλι ἐκτάκτως, ὅπως τότε, προφήτη ἢ προφῆτες, σὰν τὸν Ἠλία, νὰ ἀγωνιστοῦν μὲ ἔνθεο ζῆλο, γιὰ νὰ δείξουν τὸν ὀρθὸ δρόμο σὲ ὅσους θέλουν νὰ ἀκολουθήσουν τὸν ἀληθινὸ Θεὸ καὶ νὰ ἀποστραφοῦν τὰ κάθε λογῆς εἴδωλα, δεισιδαιμονίες, μαγεῖες, παραθρησκεῖες, αἱρέσεις. 

Ἐξ ἄλλου, ὁ Θεὸς δίνει πάντοτε εὐκαιρίες μετανοίας, διότι θέλει «πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν» (Πρὸς Τιμόθεον Α’, β’ 4). Ἀκόμη καὶ στὰ ἔσχατα θὰ ἐμφανίσῃ τέτοιες εὐκαιρίες γιὰ ἐπιστροφὴ καὶ μετάνοια. Ὡς γνωστόν, οἱ προφῆτες Ἠλίας καὶ Ἐνώχ, ποὺ ἀνελήφθησαν στοὺς οὐρανούς, θὰ ἐμφανιστοῦν καὶ πάλι, λίγο πρὶν ἀπὸ τὴν Δευτέρα Παρουσία, νὰ ἐλέγξουν τοὺς ἀσεβεῖς καὶ τοὺς ἀκολούθους τους καὶ νὰ ἐνισχύσουν στὴν πίστη τοὺς ὑπολοίπους (Ἀποκάλυψη, ια’ 1-14). 

Μέχρι τὴν τελευταία στιγμὴ ὁ καλὸς Θεὸς θὰ παρουσιάζη δυνατότητες γιὰ τὴν σωτηρία ὅσων θέλουν νὰ ἔλθουν «εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας». Καὶ ὅταν ἀκόμη φαίνεται ὅτι ἐκλείπει κάθε ἐλπίδα, τότε καὶ πάλι οἱ ἐναπομείναντες μόνοι, μονώτατοι, ὅπως νομίζουν, οἱ κρυμμένοι στὶς ὀπές της γῆς, δὲν θὰ ἐγκαταλειφθοῦν ἀπὸ τὸν Κύριο, ἀλλὰ θὰ προστατευθοῦν θαυμαστὰ ἀπὸ Αὐτόν, ὅπως ἄλλοτε ὁ Ἠλίας, ἕως ὅτου ἔρθῃ ἡ λύτρωση. Ἐξ ἄλλου, ἀπὸ ὅλη τὴν δράση τοῦ Ἠλία δὲν ἀποτυπώνεται τελικά, τυχαῖα, στὴν εἰκονογραφία του, ἡ σκηνὴ μὲ τὸ κοράκι. Ὑποδηλώνει τὴν θαυμαστὴ πρόνοια τοῦ Θεοῦ, ποὺ δὲν θὰ λείψῃ ποτὲ γιὰ τὸ ἀγαπημένο του δημιούργημα, τὸν ἄνθρωπο. 

Στὸ μεταξύ, ὅμως, ὅλοι ἐμεῖς, ποὺ ἐπιλέγουμε νὰ παραμένουμε πιστοὶ στὸν ἀληθινὸ Θεό, ἂς ἀγωνιζώμαστε μὲ τὸν ζῆλο τοῦ Ἠλία καὶ τὴν δύναμη τῆς προσευχῆς, νὰ διατηροῦμε ὀρθὴ τὴν πίστη μας, ἀνεπίληπτο τὸν βίο μας καὶ δίκαιη, ἀγαπητικὴ καὶ συνεργατικὴ τὴν πολιτεία μας μέχρι τέλους, πρὸς δόξα Θεοῦ καὶ γιὰ τὴν σωτηρία πάντων ἡμῶν. Ἀμήν! Γένοιτο!

Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος – θεολόγος

Ορθόδοξος Πολιτιστικός Σύλλογος ΕΠΑΛΞΕΙΣ


Δεν υπάρχουν σχόλια: